Ayvalık'tan dönen hemen her misafirin bavulunda bir şişe zeytinyağı olur. Ama raflardaki onlarca seçenek arasında doğru yağı seçmek kafa karıştırıcı olabilir. Kahvaltı sofralarımıza yağ veren üreticilerle konuşarak bu küçük rehberi hazırladık.
Natürel sızma ne demek?
Natürel sızma zeytinyağı, zeytinin yalnızca mekanik yöntemlerle, ısıl işlem ve kimyasal kullanılmadan sıkılmasıyla elde edilir. Asit oranının yüzde 0,8'in altında olması gerekir. Bu oran ne kadar düşükse zeytinin o kadar sağlıklı ve hızlı işlendiğini gösterir. Şişe etiketinde "natürel sızma" ibaresini ve hasat yılını arayın.
Erken hasat ile olgun hasat arasındaki fark
Ekim ve Kasım başında, zeytin henüz yeşilken toplanan erken hasat yağlar daha yeşil renkli, otsu kokulu ve boğazda hafif yakıcıdır. Bu acılık polifenol oranının yüksek olduğunu gösterir. Aralık ve Ocak'ta olgunlaşmış zeytinden elde edilen yağlar ise daha sarı, yumuşak ve meyvemsi olur. Salata ve kahvaltı için erken hasadı, yemeklerde ve tatlılarda olgun hasadı tercih edebilirsiniz.
Tadım yaparken
- Küçük bir bardağa biraz yağ koyun, avucunuzla ısıtıp koklayın: taze ot, yeşil elma ya da domates yaprağı kokusu iyi bir işarettir.
- Bir yudum alıp ağzınızda gezdirin; acılık ve boğazda yanma kusur değil, tazeliğin göstergesidir.
- Paslı, küflü ya da yağlı boya kokusu varsa o yağ eskimiş ya da kötü saklanmıştır.
Saklama
Zeytinyağının üç düşmanı ışık, ısı ve havadır. Koyu renkli cam şişe ya da teneke tercih edin, ocağın yanında değil serin bir dolapta saklayın ve açtıktan sonra birkaç ay içinde tüketin. Büyük teneke aldıysanız küçük bir şişeye aktararak kullanmak, yağın havayla temasını azaltır.
Otelimizin kahvaltısında hangi üreticilerin yağını kullandığımızı merak ederseniz servis ekibimize sorun; tadım yapabileceğiniz küçük işletmelerin adreslerini memnuniyetle paylaşırız.
Etiketi okumak
İyi bir şişenin etiketinde üreticinin adı ve adresi, hasat yılı, zeytin çeşidi ve son tüketim tarihi açıkça yazar. Ayvalık bölgesinde en yaygın çeşit, adını kasabadan alan Ayvalık zeytinidir; dengeli, meyvemsi ve hafif acımsı bir tadı vardır. "Soğuk sıkım" ifadesi sıkım sırasında sıcaklığın 27 derecenin altında tutulduğunu anlatır ve yağın aromasını korur. Fiyatı olağan dışı düşük olan, hasat yılı yazmayan ya da şeffaf plastik şişede güneş alan raflarda satılan yağlardan uzak durun. Şüphe duyduğunuzda üreticiye tadım isteyip istemediğinizi sormaktan çekinmeyin; iyi üreticiler bunu memnuniyetle yapar.